اخبار کیش؛
کیش؛ فرصت دوباره برای تبدیل شدن به قطب نخست گردشگری ایران
کیش پس از بحران جنگ، فرصتی دوباره برای بازگشت به قطب نخست گردشگری ایران دارد؛ اما نجات هتلداری و تنوع بازارها شرط اصلی آن است.
جزیره کیش سال‌ها با تصویر هتل‌های ساحلی، مراکز تفریحی، بازارهای تجاری و گردشگرانی شناخته شده است که این جزیره را برای گذراندن تعطیلات، تفریح و تجربه متفاوتی از سفر انتخاب می‌کردند؛ تصویری که گردشگری را به مهم‌ترین شناسنامه اقتصادی جزیره تبدیل کرده بود. با این حال، تحولات امنیتی و پیامدهای اقتصادی جنگ، صنعت گردشگری کیش را با یکی از دشوارترین دوره‌های فعالیت خود مواجه کرده و زنجیره‌ای از چالش‌ها را پیش روی هتلداران، فعالان اقتصادی و سرمایه‌گذاران قرار داده است. اکنون پرسش اصلی این است که آیا کیش می‌تواند پس از عبور از شرایط جنگی، جایگاه پیشین خود را در صنعت گردشگری کشور بازیابد و بار دیگر به یکی از قطب‌های اصلی جذب گردشگر داخلی و خارجی تبدیل شود؟
گردشگری کیش؛ صنعتی که باید از شرایط اضطراری عبور کند
گردشگری در کیش صرفاً یکی از فعالیت‌های اقتصادی جزیره نیست، بلکه ستون اصلی شکل‌گیری و استمرار حیات اقتصادی آن به شمار می‌رود. بخش مهمی از اشتغال، سرمایه‌گذاری، فعالیت بازارها، حمل‌ونقل، خدمات و کسب‌وکارهای کوچک و بزرگ جزیره به حضور گردشگران و گردش مالی ناشی از سفر وابسته است. به همین دلیل، هرگونه اختلال در جریان ورود مسافران، به سرعت آثار خود را در سایر بخش‌های اقتصادی کیش نشان می‌دهد.
جنگ و نااطمینانی‌های ناشی از آن نیز همین زنجیره را تحت تأثیر قرار داده است؛ کاهش تقاضای سفر، دشواری برنامه‌ریزی برای فعالیت‌های گردشگری، افزایش ریسک سرمایه‌گذاری و فشار بر هزینه‌های جاری، شرایطی را ایجاد کرده که ادامه فعالیت برای بخشی از مجموعه‌های گردشگری دشوار شده است.
مصطفی موسوی، رئیس کمیسیون گردشگری اتاق بازرگانی ایران، در همین باره به خبرنگار«اخبار کیش» با اشاره به تقسیم شرایط پیش‌روی صنعت گردشگری به سه سناریوی جنگ، نه جنگ و نه صلح و صلح و ثبات منطقه‌ای، کفت: در مرحله جنگ، اولویت اصلی واحدهای گردشگری باید حفظ موجودیت اقتصادی، جلوگیری از تعطیلی و صیانت از نیروی انسانی باشد. بسیاری از فعالان این حوزه با تعطیلی یا محدودیت فعالیت مواجه شده‌اند و در چنین شرایطی مدیریت هزینه‌ها و حفظ نیروهای متخصص اهمیت ویژه‌ای دارد.
این موضوع درباره کیش اهمیت بیشتری پیدا می‌کند؛ چراکه ساختار اقتصادی جزیره به‌گونه‌ای شکل گرفته که رونق بخش قابل توجهی از کسب‌وکارهای آن مستقیماً به گردشگری وابسته است. بنابراین، تعطیلی یک هتل یا مجموعه تفریحی تنها به معنای توقف فعالیت همان واحد نیست، بلکه می‌تواند بر اشتغال، درآمد تأمین‌کنندگان، حمل‌ونقل و سایر خدمات وابسته نیز اثر بگذارد.
از این منظر، سیاست‌گذاری در شرایط فعلی نباید تنها بر عبور کوتاه‌مدت از بحران متمرکز باشد، بلکه حفظ ظرفیت‌های موجود باید به‌عنوان سرمایه‌گذاری برای دوران پساجنگ مورد توجه قرار گیرد.
احیای گردشگری بدون نجات هتلداری امکان‌پذیر نیست
در میان بخش‌های مختلف گردشگری، هتلداری جایگاهی محوری دارد؛ زیرا هتل‌ها علاوه بر تأمین محل اقامت، بخش مهمی از زنجیره خدمات سفر را شکل می‌دهند و کیفیت فعالیت آنها بر تجربه کلی گردشگر از مقصد تأثیر می‌گذارد. کاهش ضریب اشغال هتل‌ها، فشار بر نقدینگی، هزینه‌های نگهداری ساختمان و تجهیزات، حقوق کارکنان و تعهدات مالی، از جمله مسائلی است که می‌تواند توان ادامه فعالیت مجموعه‌های اقامتی را تحت تأثیر قرار دهد. در چنین شرایطی، اگر حمایت‌های لازم برای حفظ این واحدها انجام نشود، حتی با بهبود شرایط سیاسی و امنیتی نیز بازگرداندن ظرفیت ازدست‌رفته به زمان و هزینه بیشتری نیاز خواهد داشت.
محمد کبیری، مدیرعامل سازمان منطقه آزاد کیش، در نشست با اعضای جدید هیئت‌مدیره جامعه هتلداران، با اشاره به تجربه گردشگری جزیره در سال گذشته اظهار کرد که تجربه مذکور نشان داده است کیش در صورت فراهم شدن شرایط مناسب، ظرفیت بازگشت به رونق و افزایش شمار گردشگران را دارد. همچنین با تأکید بر ضرورت اتخاذ تدابیر حمایتی، افزایش تاب‌آوری بخش‌های مختلف گردشگری به‌ویژه صنعت هتلداری را ضروری دانست؛ صنعتی که به دلیل سرمایه‌بر بودن، در دوره‌های کاهش تقاضا با فشارهای مالی قابل توجهی مواجه می‌شود.
این رویکرد نشان می‌دهد که حفظ هتل‌های فعال و جلوگیری از فرسایش ظرفیت‌های اقامتی باید در اولویت برنامه‌های حمایتی قرار گیرد. حمایت از این بخش الزاماً به معنای ایجاد تسهیلات مالی گسترده نیست، بلکه می‌تواند از طریق تسهیل امور اداری، بازنگری در هزینه‌های تحمیلی، حمایت از اشتغال، ایجاد مشوق‌های هدفمند و فراهم کردن امکان فعالیت پایدار مجموعه‌ها دنبال شود. در واقع، هتل‌های کیش بخشی از سرمایه گردشگری جزیره هستند و نباید اجازه داد رکود موقت، به تضعیف بلندمدت این سرمایه منجر شود.
بازار گردشگری کیش باید از وابستگی به یک مقصد جغرافیایی فاصله بگیرد
یکی از مسائل مهمی که تحولات اخیر آشکار کرده، میزان وابستگی گردشگری جنوب کشور به ارتباطات منطقه‌ای و بازار کشورهای حوزه خلیج فارس است.
رئیس کمیسیون گردشگری اتاق بازرگانی ایران با اشاره به اینکه بخش قابل توجهی از ارتباطات گردشگری جنوب کشور پیش از جنگ با کشورهای حوزه خلیج فارس برقرار بوده است، گفت: این ارتباطات در حوزه صدور روادید، همکاری با شرکت‌های خارجی، جابه‌جایی مسافر و حتی ارتباطات خانوادگی، با محدودیت‌های جدی مواجه شده و بخش بزرگی از ظرفیت‌های گذشته عملاً از دسترس خارج شده است.به اعتقاد وی، در چنین شرایطی ادامه فعالیت با تکیه بر بازارهای قبلی کافی نیست و باید بازارهای هدف گردشگری متناسب با تحولات جدید بازتعریف شوند. موسوی با اشاره به کشورهای پاکستان و عراق، کشورهای قفقاز، آسیای شمالی، روسیه و جنوب شرق آسیا را از جمله بازارهایی دانست که می‌توان برای توسعه ارتباطات گردشگری با آنها برنامه‌ریزی کرد.
این پیشنهاد از یک منظر راهبردی اهمیت دارد؛ چراکه تنوع‌بخشی به بازارهای گردشگری می‌تواند میزان آسیب‌پذیری مقصد را در برابر تحولات سیاسی و محدودیت‌های منطقه‌ای کاهش دهد. تجربه اخیر نشان داده است که اتکای بیش از اندازه به یک حوزه جغرافیایی، حتی برای مقصدی با ظرفیت‌های قابل توجه، می‌تواند در زمان بروز بحران به یک نقطه ضعف تبدیل شود.
البته ورود به بازارهای جدید صرفاً با معرفی جاذبه‌های گردشگری امکان‌پذیر نیست. شناخت سلیقه مسافران، طراحی بسته‌های سفر متناسب با قدرت خرید و فرهنگ گردشگران، ایجاد ارتباط با آژانس‌های مسافرتی، تسهیل روادید و توسعه مسیرهای حمل‌ونقل، از جمله اقداماتی است که باید به‌صورت هم‌زمان دنبال شود
گردشگری داخلی؛ فرصت مهم اما نه تمام ظرفیت کیش
در کنار بازارهای خارجی، گردشگری داخلی همچنان یکی از مهم‌ترین ظرفیت‌های بازگشت کیش به دوران رونق است. نزدیکی فرهنگی، آشنایی مسافران ایرانی با جزیره و وجود زیرساخت‌های اقامتی و تفریحی، می‌تواند زمینه مناسبی برای افزایش تقاضای سفر در دوران پساجنگ فراهم کند.
مدیرعامل سازمان منطقه آزاد کیش نیز با اشاره به سهم قابل توجه خانوارهای طبقه متوسط در میان گردشگران کیش، کاهش قدرت خرید این گروه را یکی از مسائل مهم صنعت گردشگری دانست و بر ضرورت ارائه تسهیلات اعتباری، برگزاری رویدادها و ایجاد مشوق‌های سفر برای تقویت تقاضا تأکید کرد.
این موضوع از آن جهت اهمیت دارد که گردشگری کیش نباید به مقصدی محدود برای گروه‌های پردرآمد تبدیل شود. تداوم حضور طبقه متوسط، علاوه بر افزایش تعداد مسافران، به پایداری تقاضا در طول سال و رونق کسب‌وکارهای کوچک و متوسط نیز کمک می‌کند. ارائه بسته‌های سفر اقتصادی، تخفیف‌های هدفمند اقامت، همکاری هتل‌ها با شرکت‌های حمل‌ونقل، طراحی سفرهای خانوادگی و ایجاد امکان پرداخت اعتباری می‌تواند بخشی از هزینه‌های سفر را برای خانوارها قابل مدیریت کند.
از سوی دیگر، برگزاری رویدادهای فرهنگی، ورزشی، تفریحی و نمایشگاهی نیز می‌تواند به ایجاد انگیزه برای سفر در زمان‌های مختلف سال کمک کند. به این ترتیب، کیش به جای اتکای صرف به تعطیلات و فصل‌های پرتقاضا، امکان جذب گردشگر در بازه‌های زمانی متنوع‌تری را خواهد داشت. با این حال، همان‌طور که موسوی تأکید می‌کند، گردشگری داخلی به تنهایی برای تحقق ظرفیت‌های کیش کافی نیست و باید در کنار آن، توسعه بازارهای خارجی نیز دنبال شود.
بازاریابی پیش از ساخت زیرساخت‌های جدید
یکی از پرسش‌های مهم در مسیر توسعه آینده کیش، تعیین اولویت میان ایجاد زیرساخت‌های جدید و استفاده بهتر از ظرفیت‌های موجود است. در شرایطی که چشم‌انداز سیاسی و اقتصادی منطقه هنوز با ابهام همراه است، اجرای طرح‌های پرهزینه و ایجاد ساختارهای تازه بدون ارزیابی دقیق تقاضای بازار می‌تواند ریسک سرمایه‌گذاری را افزایش دهد.
رئیس کمیسیون گردشگری اتاق بازرگانی ایران* در همین زمینه معتقد است که در شرایط نه جنگ و نه صلح، اولویت باید بر بازاریابی در بازارهای هدف و شناسایی مسیرهای قابل دسترس برای جذب گردشگر قرار گیرد، نه ایجاد ساختارهای اقتصادی جدید و تحمیل هزینه‌های اضافی. وی با اشاره به ابهام در چشم‌انداز شش ماه تا یک سال آینده، تأکید می‌کند که پیش از حرکت به سمت طرح‌های جدید، باید ظرفیت واقعی بازارها و امکان جذب گردشگر از آنها بررسی شود.
این دیدگاه از یک اصل مهم در اقتصاد گردشگری حمایت می‌کند؛ توسعه زیرساخت باید متناسب با تقاضای واقعی و چشم‌انداز بازار باشد. به بیان دیگر، ابتدا باید مشخص شود چه تعداد گردشگر، از کدام کشورها و با چه سطحی از قدرت خرید امکان ورود به کیش را دارند و سپس درباره توسعه ظرفیت‌های اقامتی و خدماتی تصمیم‌گیری شود.
البته این رویکرد به معنای توقف سرمایه‌گذاری یا کنار گذاشتن برنامه‌های بلندمدت نیست؛ بلکه تأکید بر اولویت‌بندی پروژه‌ها و جلوگیری از سرمایه‌گذاری‌های پرریسک در شرایط نامطمئن است. کیش پیش از هر چیز باید از ظرفیت هتل‌ها، مراکز تفریحی، زیرساخت‌های حمل‌ونقل و امکانات موجود خود استفاده کند و پس از روشن‌تر شدن چشم‌انداز اقتصادی و امنیتی، برای توسعه متناسب با نیاز بازار تصمیم بگیرد.
بازگشت گردشگری کیش به مسیر رونق، بدون تعامل مستمر میان سازمان منطقه آزاد، جامعه هتلداران، فعالان اقتصادی و سایر بخش‌های خصوصی امکان‌پذیر نخواهد بود.
سیدمحمدرضا کلینی، نایب‌رئیس هیئت‌مدیره جامعه حرفه‌ای هتلداران کیش، با اشاره به شرایط کنونی صنعت گردشگری اظهار کرد که فعالان این صنعت از محدودیت‌ها و دشواری‌های موجود آگاه هستند و می‌دانند بخشی از مشکلات فعلی خارج از اختیار سازمان منطقه آزاد کیش و بخش خصوصی است. وی با تأکید بر ضرورت درک متقابل و همراهی بیشتر در شرایط دشوار، استمرار ارتباط میان مدیران سازمان و فعالان صنعت هتلداری را ضروری دانست و بر اهمیت برگزاری نشست‌های مشترک و گفت‌وگوی مستقیم درباره مسائل این صنعت تأکید کرد.
این تعامل باید فراتر از برگزاری نشست‌های دوره‌ای باشد و به سازوکاری برای شناسایی مشکلات، تعیین اولویت‌ها و پیگیری راهکارهای اجرایی تبدیل شود. هتلداران به دلیل ارتباط مستقیم با بازار سفر، شناخت دقیقی از تغییر رفتار گردشگران، هزینه‌های عملیاتی و موانع فعالیت دارند و استفاده از این تجربه می‌تواند به تصمیم‌گیری واقع‌بینانه‌تر مدیران کمک کند.
از سوی دیگر، سازمان منطقه آزاد کیش نیز با برخورداری از ظرفیت‌های مدیریتی و اجرایی، می‌تواند نقش هماهنگ‌کننده میان دستگاه‌های مرتبط، شرکت‌های حمل‌ونقل، بخش خصوصی و نهادهای مسئول در حوزه گردشگری را ایفا کند.
کیش پس از جنگ؛ بازگشت به گذشته یا ساختن یک مقصد رقابتی‌تر؟
پرسش اصلی درباره آینده گردشگری کیش این نیست که آیا جزیره ظرفیت بازگشت به رونق را دارد یا خیر؛ بلکه مسئله این است که این بازگشت با چه کیفیتی و بر اساس چه الگویی اتفاق خواهد افتاد. کیش از مزیت‌هایی برخوردار است که همچنان می‌تواند پایه توسعه گردشگری آن باشد؛ موقعیت جغرافیایی، زیرساخت‌های اقامتی، مراکز تفریحی و تجاری، تجربه چندین دهه فعالیت در حوزه گردشگری و شناخته‌شدگی در میان مسافران داخلی، مجموعه‌ای از ظرفیت‌ها را تشکیل می‌دهد که در صورت مدیریت صحیح می‌تواند به مزیت رقابتی جزیره تبدیل شود.
جنگ اگرچه آسیب‌های جدی به صنعت گردشگری وارد کرده، اما می‌تواند ضرورت بازنگری در برخی سیاست‌ها و اصلاح نقاط ضعف ساختاری این صنعت را نیز آشکار کند. کیش برای بازگشت به جایگاه خود به یک برنامه مقطعی تبلیغاتی نیاز ندارد؛ بلکه باید میان مدیریت بحران امروز و برنامه‌ریزی برای رونق فردا پیوند برقرار کند.
گردشگری کیش؛ صنعتی که باید از شرایط اضطراری عبور کند
گردشگری در کیش صرفاً یکی از فعالیت‌های اقتصادی جزیره نیست، بلکه ستون اصلی شکل‌گیری و استمرار حیات اقتصادی آن به شمار می‌رود. بخش مهمی از اشتغال، سرمایه‌گذاری، فعالیت بازارها، حمل‌ونقل، خدمات و کسب‌وکارهای کوچک و بزرگ جزیره به حضور گردشگران و گردش مالی ناشی از سفر وابسته است. به همین دلیل، هرگونه اختلال در جریان ورود مسافران، به سرعت آثار خود را در سایر بخش‌های اقتصادی کیش نشان می‌دهد.
جنگ و نااطمینانی‌های ناشی از آن نیز همین زنجیره را تحت تأثیر قرار داده است؛ کاهش تقاضای سفر، دشواری برنامه‌ریزی برای فعالیت‌های گردشگری، افزایش ریسک سرمایه‌گذاری و فشار بر هزینه‌های جاری، شرایطی را ایجاد کرده که ادامه فعالیت برای بخشی از مجموعه‌های گردشگری دشوار شده است.
مصطفی موسوی، رئیس کمیسیون گردشگری اتاق بازرگانی ایران، در همین باره به خبرنگار«اخبار کیش» با اشاره به تقسیم شرایط پیش‌روی صنعت گردشگری به سه سناریوی جنگ، نه جنگ و نه صلح و صلح و ثبات منطقه‌ای، کفت: در مرحله جنگ، اولویت اصلی واحدهای گردشگری باید حفظ موجودیت اقتصادی، جلوگیری از تعطیلی و صیانت از نیروی انسانی باشد. بسیاری از فعالان این حوزه با تعطیلی یا محدودیت فعالیت مواجه شده‌اند و در چنین شرایطی مدیریت هزینه‌ها و حفظ نیروهای متخصص اهمیت ویژه‌ای دارد.
این موضوع درباره کیش اهمیت بیشتری پیدا می‌کند؛ چراکه ساختار اقتصادی جزیره به‌گونه‌ای شکل گرفته که رونق بخش قابل توجهی از کسب‌وکارهای آن مستقیماً به گردشگری وابسته است. بنابراین، تعطیلی یک هتل یا مجموعه تفریحی تنها به معنای توقف فعالیت همان واحد نیست، بلکه می‌تواند بر اشتغال، درآمد تأمین‌کنندگان، حمل‌ونقل و سایر خدمات وابسته نیز اثر بگذارد.
از این منظر، سیاست‌گذاری در شرایط فعلی نباید تنها بر عبور کوتاه‌مدت از بحران متمرکز باشد، بلکه حفظ ظرفیت‌های موجود باید به‌عنوان سرمایه‌گذاری برای دوران پساجنگ مورد توجه قرار گیرد.
احیای گردشگری بدون نجات هتلداری امکان‌پذیر نیست
در میان بخش‌های مختلف گردشگری، هتلداری جایگاهی محوری دارد؛ زیرا هتل‌ها علاوه بر تأمین محل اقامت، بخش مهمی از زنجیره خدمات سفر را شکل می‌دهند و کیفیت فعالیت آنها بر تجربه کلی گردشگر از مقصد تأثیر می‌گذارد. کاهش ضریب اشغال هتل‌ها، فشار بر نقدینگی، هزینه‌های نگهداری ساختمان و تجهیزات، حقوق کارکنان و تعهدات مالی، از جمله مسائلی است که می‌تواند توان ادامه فعالیت مجموعه‌های اقامتی را تحت تأثیر قرار دهد. در چنین شرایطی، اگر حمایت‌های لازم برای حفظ این واحدها انجام نشود، حتی با بهبود شرایط سیاسی و امنیتی نیز بازگرداندن ظرفیت ازدست‌رفته به زمان و هزینه بیشتری نیاز خواهد داشت.
محمد کبیری، مدیرعامل سازمان منطقه آزاد کیش، در نشست با اعضای جدید هیئت‌مدیره جامعه هتلداران، با اشاره به تجربه گردشگری جزیره در سال گذشته اظهار کرد که تجربه مذکور نشان داده است کیش در صورت فراهم شدن شرایط مناسب، ظرفیت بازگشت به رونق و افزایش شمار گردشگران را دارد. همچنین با تأکید بر ضرورت اتخاذ تدابیر حمایتی، افزایش تاب‌آوری بخش‌های مختلف گردشگری به‌ویژه صنعت هتلداری را ضروری دانست؛ صنعتی که به دلیل سرمایه‌بر بودن، در دوره‌های کاهش تقاضا با فشارهای مالی قابل توجهی مواجه می‌شود.
این رویکرد نشان می‌دهد که حفظ هتل‌های فعال و جلوگیری از فرسایش ظرفیت‌های اقامتی باید در اولویت برنامه‌های حمایتی قرار گیرد. حمایت از این بخش الزاماً به معنای ایجاد تسهیلات مالی گسترده نیست، بلکه می‌تواند از طریق تسهیل امور اداری، بازنگری در هزینه‌های تحمیلی، حمایت از اشتغال، ایجاد مشوق‌های هدفمند و فراهم کردن امکان فعالیت پایدار مجموعه‌ها دنبال شود. در واقع، هتل‌های کیش بخشی از سرمایه گردشگری جزیره هستند و نباید اجازه داد رکود موقت، به تضعیف بلندمدت این سرمایه منجر شود.
بازار گردشگری کیش باید از وابستگی به یک مقصد جغرافیایی فاصله بگیرد
یکی از مسائل مهمی که تحولات اخیر آشکار کرده، میزان وابستگی گردشگری جنوب کشور به ارتباطات منطقه‌ای و بازار کشورهای حوزه خلیج فارس است.
رئیس کمیسیون گردشگری اتاق بازرگانی ایران با اشاره به اینکه بخش قابل توجهی از ارتباطات گردشگری جنوب کشور پیش از جنگ با کشورهای حوزه خلیج فارس برقرار بوده است، گفت: این ارتباطات در حوزه صدور روادید، همکاری با شرکت‌های خارجی، جابه‌جایی مسافر و حتی ارتباطات خانوادگی، با محدودیت‌های جدی مواجه شده و بخش بزرگی از ظرفیت‌های گذشته عملاً از دسترس خارج شده است.به اعتقاد وی، در چنین شرایطی ادامه فعالیت با تکیه بر بازارهای قبلی کافی نیست و باید بازارهای هدف گردشگری متناسب با تحولات جدید بازتعریف شوند. موسوی با اشاره به کشورهای پاکستان و عراق، کشورهای قفقاز، آسیای شمالی، روسیه و جنوب شرق آسیا را از جمله بازارهایی دانست که می‌توان برای توسعه ارتباطات گردشگری با آنها برنامه‌ریزی کرد.
این پیشنهاد از یک منظر راهبردی اهمیت دارد؛ چراکه تنوع‌بخشی به بازارهای گردشگری می‌تواند میزان آسیب‌پذیری مقصد را در برابر تحولات سیاسی و محدودیت‌های منطقه‌ای کاهش دهد. تجربه اخیر نشان داده است که اتکای بیش از اندازه به یک حوزه جغرافیایی، حتی برای مقصدی با ظرفیت‌های قابل توجه، می‌تواند در زمان بروز بحران به یک نقطه ضعف تبدیل شود.
البته ورود به بازارهای جدید صرفاً با معرفی جاذبه‌های گردشگری امکان‌پذیر نیست. شناخت سلیقه مسافران، طراحی بسته‌های سفر متناسب با قدرت خرید و فرهنگ گردشگران، ایجاد ارتباط با آژانس‌های مسافرتی، تسهیل روادید و توسعه مسیرهای حمل‌ونقل، از جمله اقداماتی است که باید به‌صورت هم‌زمان دنبال شود
گردشگری داخلی؛ فرصت مهم اما نه تمام ظرفیت کیش
در کنار بازارهای خارجی، گردشگری داخلی همچنان یکی از مهم‌ترین ظرفیت‌های بازگشت کیش به دوران رونق است. نزدیکی فرهنگی، آشنایی مسافران ایرانی با جزیره و وجود زیرساخت‌های اقامتی و تفریحی، می‌تواند زمینه مناسبی برای افزایش تقاضای سفر در دوران پساجنگ فراهم کند.
مدیرعامل سازمان منطقه آزاد کیش نیز با اشاره به سهم قابل توجه خانوارهای طبقه متوسط در میان گردشگران کیش، کاهش قدرت خرید این گروه را یکی از مسائل مهم صنعت گردشگری دانست و بر ضرورت ارائه تسهیلات اعتباری، برگزاری رویدادها و ایجاد مشوق‌های سفر برای تقویت تقاضا تأکید کرد.
این موضوع از آن جهت اهمیت دارد که گردشگری کیش نباید به مقصدی محدود برای گروه‌های پردرآمد تبدیل شود. تداوم حضور طبقه متوسط، علاوه بر افزایش تعداد مسافران، به پایداری تقاضا در طول سال و رونق کسب‌وکارهای کوچک و متوسط نیز کمک می‌کند. ارائه بسته‌های سفر اقتصادی، تخفیف‌های هدفمند اقامت، همکاری هتل‌ها با شرکت‌های حمل‌ونقل، طراحی سفرهای خانوادگی و ایجاد امکان پرداخت اعتباری می‌تواند بخشی از هزینه‌های سفر را برای خانوارها قابل مدیریت کند.
از سوی دیگر، برگزاری رویدادهای فرهنگی، ورزشی، تفریحی و نمایشگاهی نیز می‌تواند به ایجاد انگیزه برای سفر در زمان‌های مختلف سال کمک کند. به این ترتیب، کیش به جای اتکای صرف به تعطیلات و فصل‌های پرتقاضا، امکان جذب گردشگر در بازه‌های زمانی متنوع‌تری را خواهد داشت. با این حال، همان‌طور که موسوی تأکید می‌کند، گردشگری داخلی به تنهایی برای تحقق ظرفیت‌های کیش کافی نیست و باید در کنار آن، توسعه بازارهای خارجی نیز دنبال شود.
بازاریابی پیش از ساخت زیرساخت‌های جدید
یکی از پرسش‌های مهم در مسیر توسعه آینده کیش، تعیین اولویت میان ایجاد زیرساخت‌های جدید و استفاده بهتر از ظرفیت‌های موجود است. در شرایطی که چشم‌انداز سیاسی و اقتصادی منطقه هنوز با ابهام همراه است، اجرای طرح‌های پرهزینه و ایجاد ساختارهای تازه بدون ارزیابی دقیق تقاضای بازار می‌تواند ریسک سرمایه‌گذاری را افزایش دهد.
رئیس کمیسیون گردشگری اتاق بازرگانی ایران* در همین زمینه معتقد است که در شرایط نه جنگ و نه صلح، اولویت باید بر بازاریابی در بازارهای هدف و شناسایی مسیرهای قابل دسترس برای جذب گردشگر قرار گیرد، نه ایجاد ساختارهای اقتصادی جدید و تحمیل هزینه‌های اضافی. وی با اشاره به ابهام در چشم‌انداز شش ماه تا یک سال آینده، تأکید می‌کند که پیش از حرکت به سمت طرح‌های جدید، باید ظرفیت واقعی بازارها و امکان جذب گردشگر از آنها بررسی شود.
این دیدگاه از یک اصل مهم در اقتصاد گردشگری حمایت می‌کند؛ توسعه زیرساخت باید متناسب با تقاضای واقعی و چشم‌انداز بازار باشد. به بیان دیگر، ابتدا باید مشخص شود چه تعداد گردشگر، از کدام کشورها و با چه سطحی از قدرت خرید امکان ورود به کیش را دارند و سپس درباره توسعه ظرفیت‌های اقامتی و خدماتی تصمیم‌گیری شود.
البته این رویکرد به معنای توقف سرمایه‌گذاری یا کنار گذاشتن برنامه‌های بلندمدت نیست؛ بلکه تأکید بر اولویت‌بندی پروژه‌ها و جلوگیری از سرمایه‌گذاری‌های پرریسک در شرایط نامطمئن است. کیش پیش از هر چیز باید از ظرفیت هتل‌ها، مراکز تفریحی، زیرساخت‌های حمل‌ونقل و امکانات موجود خود استفاده کند و پس از روشن‌تر شدن چشم‌انداز اقتصادی و امنیتی، برای توسعه متناسب با نیاز بازار تصمیم بگیرد.
بازگشت گردشگری کیش به مسیر رونق، بدون تعامل مستمر میان سازمان منطقه آزاد، جامعه هتلداران، فعالان اقتصادی و سایر بخش‌های خصوصی امکان‌پذیر نخواهد بود.
سیدمحمدرضا کلینی، نایب‌رئیس هیئت‌مدیره جامعه حرفه‌ای هتلداران کیش، با اشاره به شرایط کنونی صنعت گردشگری اظهار کرد که فعالان این صنعت از محدودیت‌ها و دشواری‌های موجود آگاه هستند و می‌دانند بخشی از مشکلات فعلی خارج از اختیار سازمان منطقه آزاد کیش و بخش خصوصی است. وی با تأکید بر ضرورت درک متقابل و همراهی بیشتر در شرایط دشوار، استمرار ارتباط میان مدیران سازمان و فعالان صنعت هتلداری را ضروری دانست و بر اهمیت برگزاری نشست‌های مشترک و گفت‌وگوی مستقیم درباره مسائل این صنعت تأکید کرد.
این تعامل باید فراتر از برگزاری نشست‌های دوره‌ای باشد و به سازوکاری برای شناسایی مشکلات، تعیین اولویت‌ها و پیگیری راهکارهای اجرایی تبدیل شود. هتلداران به دلیل ارتباط مستقیم با بازار سفر، شناخت دقیقی از تغییر رفتار گردشگران، هزینه‌های عملیاتی و موانع فعالیت دارند و استفاده از این تجربه می‌تواند به تصمیم‌گیری واقع‌بینانه‌تر مدیران کمک کند.
از سوی دیگر، سازمان منطقه آزاد کیش نیز با برخورداری از ظرفیت‌های مدیریتی و اجرایی، می‌تواند نقش هماهنگ‌کننده میان دستگاه‌های مرتبط، شرکت‌های حمل‌ونقل، بخش خصوصی و نهادهای مسئول در حوزه گردشگری را ایفا کند.
کیش پس از جنگ؛ بازگشت به گذشته یا ساختن یک مقصد رقابتی‌تر؟
پرسش اصلی درباره آینده گردشگری کیش این نیست که آیا جزیره ظرفیت بازگشت به رونق را دارد یا خیر؛ بلکه مسئله این است که این بازگشت با چه کیفیتی و بر اساس چه الگویی اتفاق خواهد افتاد. کیش از مزیت‌هایی برخوردار است که همچنان می‌تواند پایه توسعه گردشگری آن باشد؛ موقعیت جغرافیایی، زیرساخت‌های اقامتی، مراکز تفریحی و تجاری، تجربه چندین دهه فعالیت در حوزه گردشگری و شناخته‌شدگی در میان مسافران داخلی، مجموعه‌ای از ظرفیت‌ها را تشکیل می‌دهد که در صورت مدیریت صحیح می‌تواند به مزیت رقابتی جزیره تبدیل شود.
جنگ اگرچه آسیب‌های جدی به صنعت گردشگری وارد کرده، اما می‌تواند ضرورت بازنگری در برخی سیاست‌ها و اصلاح نقاط ضعف ساختاری این صنعت را نیز آشکار کند. کیش برای بازگشت به جایگاه خود به یک برنامه مقطعی تبلیغاتی نیاز ندارد؛ بلکه باید میان مدیریت بحران امروز و برنامه‌ریزی برای رونق فردا پیوند برقرار کند.
به نگارش:زهراترابی،روزنامه نگار روزنامه اخبارکیش
منبع: https://akhbarkish.com/%da%a9%db%8c%d8%b4%d8%9b-%d9%81%d8%b1%d8%b5%d8%aa-%d8%af%d9%88%d8%a8%d8%a7%d8%b1%d9%87-%d8%a8%d8%b1%d8%a7%db%8c-%d8%aa%d8%a8%d8%af%db%8c%d9%84-%d8%b4%d8%af%d9%86-%d8%a8%d9%87-%d9%82%d8%b7%d8%a8-%d9%86/
ارسال نظر
0 دیدگاه ثبت شده است
امکان ارسال دیدگاه برای این خبر بسته شده است.